Lata 1990 – 1999

kwiecień '90
Ma miejsce VI Krajowy Zjazd NZS. Do głosu dochodzą młodsi działacze, przewodniczącym zostaje Paweł Piskorski. W wyborach prezydenckich w tym roku NZS udzielił poparcia Lechowi Wałęsie.

23-25 marca 1991
W Gliwicach obraduje VII Krajowy Zjazd NZS. Upoważna on Komisję Krajową do zawarcia koalicji w celu uczestniczenia w wyborach parlamentarnych. Rozpoczyna się okres tzw. „przejęcia” organizacji przez KLD.

wrzesień 1991
Liderzy NZS Paweł Piskorski i Filip Kaczmarek, wchodzą do Sejmu z list Kongresu Liberalno Demokratycznego.

kwiecień 1992
W Lublinie odbywa się VIII Zjazd NZS. Przewodniczącym zostaje Krzysztof Lisek z gdańskiej Akademii Medycznej.

rok 1993
Dochodzi do konfliktu w zrzeszeniu. W wyniku „przejęcia” organizacji przez KLD (wielu członków KLD jest jednocześnie w NZS) szeregi organizacji opuszcza około 50% członków. Następuje kryzys i rozłam w NZS. Liberalna frakcja, która zdobyła władzę w NZS jest przeciwna lustracji i dekomunizacji.

kwiecień '93
Podczas zjazdu NZS na Uniwersytecie Warszawskim dochodzi do utworzenia „struktury poziomej” – Porozumienia Krajowego. Skupia ono część NZSów niezgadzających się na liberalną linię funkcjonowania oraz postawy organizacji.

12-14 listopada 1993
W atmosferze klęski wyborczej kandydatów NZS przebiega X nadzwyczajny Zjazd NZS w Kielcach. Podczas obrad wymowna jest nieobecność przewodniczącego Zrzeszenia zaangażowanego politycznie. Większość członków władz krajowych nie otrzymuje na zjeździe absolutorium. Na tym zjeździe „liberałowie” ostatecznie zostają usunięci z NZS a władzę przejmuje grupa związana z Porozumieniem Krajowym.

Listopad 1994
W Krakowie odbywa się XI Zjazd Delegatów NZS. Spora część władz krajowych nie otrzymuje absolutorium. Przewodniczącym został Witold Repertowicz z Warszawy. W tym czasie dochodzi do restauracji oraz odbudowywania struktur lokalnych organizacji NZS m.in. w Opolu, Krakowie, Szczecinie, Wrocławiu, Olsztynie, Słupsku i Łodzi.

Lata 1994-1995
NZS bierze udziału w pracach tzw. Konwentu Świętej Katarzyny. Celem tej inicjatywy jest wyłonienie kandydata prawicy w wyborach prezydenckich 1995 roku. Nazwa pochodzi od parafii św. Katarzyny w Warszawie, gdzie obraduje Konwent.

Rok 1995
Powstaje ogólnopolskie pismo NZS wydawane w Katowicach pt „Gwóźdź programu”.

Nawiązano ścisłe kontakty z „Solidarnością”. Podpisano umowę z Zarządem Śląsko-Dąbrowskiej „Solidarności”. Zreformowano strukturę NZS, Komisję Krajową, odnowiono kontakty zagraniczne.

Traci wpływy grupa związana z KLD przeciwna lustracji i dekomunizacji. NZS wraca do kształtu formacji wspierającej kontynuowanie procesu odchodzenia od pozostałości systemu komunistycznego w naszym kraju.

Rok 1996
Podpisano umowę o współpracy z Komisją Krajową „Solidarności”.

styczeń, marzec 1996
W dwóch turach odbywa się XII zjazd NZS w Katowicach. Przewodniczącym zostaje Robert Macierzyński. Po trzech miesiącach zastępuje go Adam Bielan z SGH w Warszawie. Zmiany w statucie dokonane podczas zjazdu wzmocniły pozycję Komisji Krajowej.

kwiecień 1996
Na Uniwersytecie Łódzkim zainicjowano działalność Akademickiego Biura Pośrednictwa Pracy „Indeks”.

kwiecień 1997
Zostaje wydane pierwszy numer miesięcznika „Puls Studenta” przez łódzki NZS.

Rok 1997
NZS przystępuje do Akcji Wyborczej „Solidarność” czynnie w ten sposób ją wspierając. Członkowie NZS działali na rzecz „Solidarności. Przewodniczący KKK NZS Adam Bielan zdobywa mandat poselski z list AWS.

20 – 22 lutego 1998
W Jachrance k. Warszawy odbywa się XIII Krajowy Zjazd Delegatów NZS, który wybiera nowe władze, zmienia statut.

20 – 22 listopada 1998
W Wiśle przeprowadzono szkolenie poświęcone przedsięwzięciom programowym NZS oraz sposobom pozyskiwania funduszy na jego działalność.

grudzień 1998
Powołane zostało Białorusko-Polsko-Ukraińskie forum młodzieży zrzeszające tamtejsze lokalne organizacje młodzieżowe i studenckie.

10 – 11 grudnia 1998
W Wiśle odbywa się studencka konferencja ekologiczna. Był to zarazem początek działalności Akademickiego Centrum Edukacji Ekologicznej. Tematem przewodnim obrad była „Rola edukacji ekologicznej w życiu społeczności akademickiej”.

Rok 1998
Przewodniczącym NZS zostaje Jacek Zieliński.

grudzień '99
W Słupsku podczas posiedzenia Komisji Krajowej przewodniczącym NZS zostaje Piotr Sulima.